Προκαλεί και πάλι η Τουρκία: Επαναφέρει θέμα νησίδων – «Σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο» τα θαλάσσια πάρκα

 Τα θαλάσσια πάρκα της Τουρκίας στο Αιγαίο δεν παρουσιάζονται από την Άγκυρα ως μια απλή περιβαλλοντική πρωτοβουλία. Τουρκικές διπλωματικές πηγές τα συνδέουν με τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες, τον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό, τη Γαλάζια Πατρίδα και τις πάγιες τουρκικές αμφισβητήσεις απέναντι στην Ελλάδα.

Η επιλογή των περιοχών δεν περνά απαρατήρητη. Το ένα πάρκο χωροθετείται στη θαλάσσια περιοχή Φετιγιέ–Κας, απέναντι από το Καστελλόριζο, ενώ το δεύτερο βρίσκεται στο Βόρειο Αιγαίο, κοντά στην περιοχή των Δαρδανελλίων και στις τουρκικές ακτές της Ανατολικής Θράκης.

Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι οι αποφάσεις της είναι «σύμφωνες με το διεθνές δίκαιο». Πρόκειται, ωστόσο, για τη δική της ερμηνεία των θαλάσσιων δικαιωμάτων, καθώς η ελληνική πλευρά δεν αποδέχεται τις τουρκικές διεκδικήσεις που εντάσσονται στη λογική της λεγόμενης «Γαλάζιας Πατρίδας».

Απέναντι από το Καστελλόριζο το ένα πάρκο

Η γεωγραφία των δύο περιοχών δίνει ιδιαίτερο βάρος στην τουρκική ανακοίνωση.

Το πρώτο θαλάσσιο πάρκο βρίσκεται ανάμεσα στη Φετιγιέ, στην επαρχία Μούγλα, και το Κας, στην επαρχία Αττάλειας. Η περιοχή βρίσκεται απέναντι από το ελληνικό Καστελλόριζο και περιλαμβάνεται στον τουρκικό σχεδιασμό ως «Fethiye-Kaş Marine Protected Area».

Σύμφωνα με τις τουρκικές αναφορές, πρόκειται για περιοχή με σημαντικά θαλάσσια οικοσυστήματα, ενώ ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στα κητώδη.

Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι η περιβαλλοντική προστασία μπορεί να επεκτείνεται πέρα από τα χωρικά της ύδατα, σε θαλάσσιες περιοχές τις οποίες θεωρεί ότι εμπίπτουν στη δική της δικαιοδοσία.

Εδώ βρίσκεται και το βασικό ζήτημα που αφορά την Ελλάδα. Η τουρκική αντίληψη για το εύρος αυτών των θαλάσσιων περιοχών συνδέεται με ευρύτερες αξιώσεις στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, τις οποίες η Αθήνα απορρίπτει.

Το δεύτερο πάρκο στο Βόρειο Αιγαίο

Η δεύτερη περιοχή βρίσκεται στο Βόρειο Αιγαίο, στη θαλάσσια ζώνη μεταξύ της χερσονήσου της Καλλίπολης και των τουρκικών ακτών της Ανατολικής Θράκης, με κατεύθυνση προς την Τεκιρντάγ.

Πρόκειται για θαλάσσια περιοχή κοντά στην είσοδο των Δαρδανελλίων, σε ένα τμήμα του Αιγαίου όπου οι τουρκικές θέσεις για τις θαλάσσιες ζώνες συναντούν τις ελληνικές αντιλήψεις για τα δικαιώματα που απορρέουν από το διεθνές δίκαιο.

Έτσι, οι δύο περιοχές δεν μπορούν να εξεταστούν μόνο μέσα από τον περιβαλλοντικό τους χαρακτήρα. Η ίδια η τουρκική επιχειρηματολογία τις συνδέει με τον ευρύτερο θαλάσσιο σχεδιασμό της χώρας.

«Σύμφωνη με τη νομική μας θέση για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες»

Οι τουρκικές διπλωματικές πηγές υποστήριξαν ότι η δημιουργία των πάρκων είναι «σύμφωνη με τη νομική μας θέση για τις θαλάσσιες δικαιοδοσίες».

Η συγκεκριμένη διατύπωση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η Άγκυρα δεν αντιμετωπίζει τις προστατευόμενες περιοχές ως ζήτημα που αφορά αποκλειστικά την προστασία της φύσης.

Τις εντάσσει στον Θαλάσσιο Χωροταξικό Σχεδιασμό της Τουρκίας, ο οποίος παρουσιάστηκε τον Απρίλιο του 2025 και καταχωρίστηκε τον Ιούνιο του ίδιου έτους στην Διακυβερνητική Ωκεανογραφική Επιτροπή της UNESCO.

Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, οι δύο περιοχές είχαν χαρακτηριστεί προστατευόμενες θαλάσσιες ζώνες τον Αύγουστο του 2025 και απέκτησαν την ιδιότητα των Εθνικών Θαλάσσιων Πάρκων τον Αύγουστο του 2026.

Η «Γαλάζια Πατρίδα» πίσω από τον σχεδιασμό

Η Τουρκία συνδέει την επέκταση των προστατευόμενων θαλάσσιων περιοχών με τη «Γαλάζια Πατρίδα», το δόγμα που αποτυπώνει τις τουρκικές διεκδικήσεις και αντιλήψεις για τον θαλάσσιο χώρο γύρω από τη χώρα.

Οι τουρκικές πηγές αναφέρουν χαρακτηριστικά ότι με τις νέες περιοχές «οι θαλάσσιες περιοχές που προστατεύει η Τουρκία στη Γαλάζια Πατρίδα διευρύνονται σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο».

Η διατύπωση αυτή δεν αποτελεί κοινά αποδεκτή νομική θέση. Η Ελλάδα απορρίπτει τις τουρκικές αξιώσεις που αποτυπώνονται στη «Γαλάζια Πατρίδα» και δεν αναγνωρίζει μονομερείς τουρκικές χαράξεις που επιχειρούν να περιορίσουν ελληνικά δικαιώματα στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Το γεγονός ότι η Άγκυρα χρησιμοποιεί πλέον και τον χαρακτηρισμό προστατευόμενων περιοχών στο πλαίσιο του συγκεκριμένου θαλάσσιου σχεδιασμού προσθέτει μια ακόμη διάσταση στην αντιπαράθεση.

Η Άγκυρα επαναφέρει τα ελληνικά θαλάσσια πάρκα

Οι Τούρκοι διπλωμάτες ρωτήθηκαν εάν η ανακοίνωση συνδέεται με τα θαλάσσια πάρκα που έχει προωθήσει η Ελλάδα.

Η απάντηση δεν περιορίστηκε στο περιβαλλοντικό σκέλος. Οι πηγές παρέπεμψαν στις ανακοινώσεις του τουρκικού υπουργείου Εξωτερικών της 9ης Απριλίου 2024 και της 21ης Ιουλίου 2025.

Η Άγκυρα επανέλαβε ουσιαστικά τη θέση ότι οι ελληνικές πρωτοβουλίες για τη δημιουργία θαλάσσιων πάρκων δεν μπορούν, κατά την τουρκική άποψη, να δημιουργήσουν δικαιώματα ή να επηρεάσουν ζητήματα που η Τουρκία θεωρεί ότι παραμένουν ανοιχτά στο Αιγαίο.

Πρόκειται για τη γνωστή τουρκική επιχειρηματολογία, σύμφωνα με την οποία η Ελλάδα δεν μπορεί να προχωρά μονομερώς σε ενέργειες σε περιοχές όπου η Τουρκία εγείρει δικές της αξιώσεις.

Ξανά στο προσκήνιο τα «νησιά, νησίδες και βραχονησίδες»

Στην ίδια ενημέρωση επανήλθε ένα ακόμη ιδιαίτερα ευαίσθητο σημείο της τουρκικής επιχειρηματολογίας.

Οι πηγές του τουρκικού ΥΠΕΞ έκαναν λόγο για «νησιά, νησίδες και βραχονησίδες των οποίων η κυριαρχία δεν έχει μεταβιβαστεί στην Ελλάδα με διεθνείς συνθήκες».

Η συγκεκριμένη θέση αποτελεί πάγια τουρκική αμφισβήτηση και αφορά το καθεστώς ελληνικών νησιωτικών εδαφών, καθώς και τη συνολική τουρκική αντίληψη περί «αλληλένδετων προβλημάτων» στο Αιγαίο.

Η Άγκυρα υποστηρίζει ότι οι ελληνικές αποφάσεις για θαλάσσια πάρκα δεν μεταβάλλουν τη δική της θέση στα ζητήματα αυτά.

Πηγή: newsbeast.gr